عرفان خراسان

شناختی علمی، فرهنگی از پدیدار های باطنی در آسمان وجود آدمی

عرفان خراسان

شناختی علمی، فرهنگی از پدیدار های باطنی در آسمان وجود آدمی

عرفان خراسان

سلام به شما! خوش آمدید!

- عرفان خراسان، به کوشش مردمی دانشی، به ویژه گروه عرفان دانشگاه آزاد نیشابور راه اندازی شده و موضوع آن بررسی مسائل باطنی است.
- اینجا فضایی است برای گفتگو، میدانی است برای شکوفایی، پنجره ای است به سوی زیبایی.

**** سخن هفته:

- در راه یگانگى نه کفر است و نه دین
یک گام ز خود برون نه و راه ببین‏

اى جان و جهان! تو راه اسلام گزین
با مار سیه نشین و با خود منشین‏ (بوسعید ابوالخیر؛ منقول در نفحات جامی، به کوشش محمود عابدی، 309)


- جمله خیالات جهان ، پیش خیال او روان
مانند آهن پاره ها ، در جذبه ی آهن ربا

- اندیشه ها مرغان هوایی اند.
اندیشه ها لطیف اند،
بر ایشان حکم نتوان کردن که نحن نحکم بالظاهر والله یتولی السرائر.

آن اندیشه ها را حق تعالی پدید می آورد در تو.
تو نتوانی آن را به صدهزار جهد و لاحول از خود دور کردن.
(مولوی، فیه مافیه)

- عشق، مردم خوار است؛ بی عشق، مردم خار است. (خواجه
عبدالله انصاری، رساله دل و جان)


- دل من ارزنی

عشق تو کوهی

چه سایی زیر کوهی

ارزنی را؟ (رودکی سمرقندی)

- صدشکر که دیدیم چو ما بی دل و دین بود
آن را که لقب عاقل و فرزانه نهادیم (حافظ)

- به ملازمان سلطان که رساند این دعا را
که به شکر پادشاهی ز نظر مران گدا را (حافظ)

- شنیده‌ام سخنی خوش که پیر کنعان گفت
فراق یار نه آن می‌کند که بتوان گفت

حدیث هول قیامت که گفت واعظ شهر
کنایتیست که از روزگار هجران گفت (حافظ)

- باده نوشی که در او روی و ریایی نبود
بهتر از زهد فروشی که در او روی و ریاست! (حافظ)

- حدیث از مطرب و می گو و راز دهر کمتر جوی
که کس نگشود و نگشاید به حکمت این معما را (حافظ)

- بر هر چه همی لرزی می دان که همان ارزی
زین روی دل عاشق از عرش فزون باشد! (مولوی)

- لحظه ها عریانند
به تن لحظه خود جامه اندوه مپوشان هرگز! (سهراب)

- فلسفه، تمرین مردن است. (سقراط)

- میوه ی کدام فصلی
که هیچ وقت نمی رسی ... (اشغالگر)

- امام جعفر صادق (ع):
«إن الدین عند الله الاسلام» آن چیزی است که صاحبش را از وسوسه های شیطان و خطرهای نفس (هواجس) و عذاب آخرت به سلامت دارد. (سلمی، مجموعه آثار، ج1، ص 24)


- قال الجنید:
حقایق بیزارند از اینکه براى دل‏ها چیزى براى تفسیر و تأویل باقى گذارند. (ترجمه مهدی محبتی، ص 368)

آخرین نظرات

رونمایی از مجموعه تاریخ شفاهی ایران

سه شنبه, ۲۵ آذر ۱۳۹۳، ۱۰:۰۵ ب.ظ

  صبح سه شنبه، 25 آذر 1393 رونمایی از مجموعه تاریخ شفاهی ایران (عصر پهلوی دوم) در سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران انجام شد. وقتی رسیدم دکتر رضا صالحی امیری ریاست سازمان در حال سخنرانی بودند و اشاراتی داشتند دال بر اهمیت موضوع و اینکه می توان تاریخ شفاهی را به عنوان گونه ای تاریخ نگاری در کنار تاریخ نگاری های توصیفی و تحلیلی در نظر گرفت و این تنها به معنای انجام مصاحبه با مصاحبه شوندگان نیست.

   دکتر صالحی امیری به حق بر اهمیت موضوع تاکید می کرد؛ همین چند سال پیش از همین مجموعه ی تاریخ شفاهی، کتابی خواندم که با استاد بزرگ فلسفه اسلامی و غرب، مرحوم آیت الله دکتر مهدی حائری یزدی گفتگو شده بود؛ بسیار لذت بردم و بر دانشم افزوده شد. از خود بارها پرسیدم که بقیه این تاریخ شفاهی کجاست و چگونه می توان به آن دست یافت؟ چرا که مجموعه بسیار با ارزشی خواهد بود.

   پس از ایشان دکتر حسام الدین آشنا معاون فرهنگی رئیس جمهور، با بیان و دقتی ستوده به سخنرانی پرداخت. انصاف و بی طرفی و ریاسوزی در سخنش پیدا بود. فرازهایی از سخن ایشان بدین قرار است:


اعوذ بالله من الشیطان الرجیم

بسم الله الرحمن الرحیم

   روایت از امیرالمؤمنین علی -علیه السلام- هست که فرمود العلم حفظ التجارِب؛ دانش به معنای حفظ تجربه ها است.

    به این معنا، تاریخ علم است و علمی بسیار سودمند است و تاریخ نگاران بزرگترین خادمان جامعه ی بشریت هستند چون به ما اجازه می دهند که با گذشتگانمان زندگی کنیم بدون آن که با آنان هم زمان باشیم. مشکل در تاریخ خوانان است مشکل در این است که ما علاقه ی چندانی به تاریخ نداریم لذا مجبوریم همیشه از صفر و زیر صفر شروع بکنیم.

    مورد پژوهی تاریخی، گونه ای تاریخ نگاری است به یک معنا تاریخ خُرد است در مقابل تاریخ کلان. در مورد پژوهی تاریخی گاه موضوع محور عمل می کنیم و گاه فردمحور در تاریخ نگاری به سبک موردپژوهی گاه خود فرد زندگینامه اش را می نگارد و گاه دیگرانی برای وی زندگینامه ای می نویسند. کتابهایی مانند معمای هویدا [نوشته عباس میلانی] نمونه ای از فرد پژوهی توسط دیگران است و البته زندگینامه های خودنوشت دیگری هم منتشر شده است. هر دوی این روش ها ضعف هایی جدی دارد و برای عبور از این ضعف ها تاریخ شفاهی اختراع شد که دیگری حضور دارد اما حضوری فعال و منتقدانه.

   
    عجیب است بین تاریخ شفاهی و بازجویی و بازپرسی نسبت نزدیکی وجود دارد. تنها تفاوتشان این است که مصاحبه شونده مجبور است به سوالات پاسخ دهد و حرمت و کرامت وی چه بسا حفظ نشود حال آنکه در تاریخ شفاهی این گونه نیست. صرفا تکریم و احترام و احیانا سوالات دقیق است که می تواند راهگشا باشد.

    اهمیت روش مصاحبه در تاریخ شفاهی کاملا تابع کیفیت مصاحبه کننده و ایجاد شرایط مساعد برای مصاحبه است. کاری که در این پروژه انجام شده، در آن پنهان کاری وجود نداشته در آن شفافیت مواضع وجود داشته است؛ بسیار بسیار مهم است. کسانی که مصاحبه شده اند همه می دانستند که مصاحبه کنندگان همه از ایرانند اما مصاحبه شونده را به اقناع رساندند که حفظ امانت در این مصاحبه ها خواهد شد. همواره احترام مصاحبه شونده حفظ شود و این عاملی بود که مصاحبه شوندگان بتوانند با آرامش سخن بگویند. 

    چرا ما به شدت به تاریخ شفاهی نیاز داریم؟

   چون نیاز داریم به مدیریت انتقادی دانش. در سازمانهای ما چندی است که اهمیت مدیریت دانش شناخته شده است و ما از خود افراد می خواهیم که تجارب خود را وارد سیستم کنند اما مدیریت انتقادی دانش هنوز در جامعه ی ما و سازمان های ما شناخته شده نیست. تاریخ شفاهی این امکان را فراهم می کند که مدیریت انتقادی دانش داشته باشیم یعنی به صورت فعال سوال کنیم از خودش دفاع کند از دیگران دفاع کند و از دیگران انتقاد کند در موضوعات خاص برای اینکه شما بتوانید پاسخ مناسب بگیرید حسن السؤال نصف الجواب؛ طراحی سوالات خوب جوابهای مناسب را می تواند مورد انتظار بکند اینجا است که متخصصان در یک رشته اهمیت مصاحبه ها را بالا می برند. برخی از این افراد که در این مصاحبه ها شرکت کردند به عنوان مصاحبه شونده قبلا هم تن به مصاحبه هایی داده بودند اما امروز کیفیت مصاحبه های اثری که امروز منتشر شده و نام هایی مثل دانشگاه هاروارد را به یدک می کشد متوجه می شویم که کیفیت سؤال کننده و کیفیت سوالها هست که اثر می گذارد در پاسخی که طرف می دهد.

    چند جمله هم می خواهم عرض بکنم درباره مدیر این پروژه؛ در باب دهباشی بودن. برای انجام این پروژه ها در کشور ما بحمد الله مدعی زیاد است! و وقتی کار منتشر می شود همه یادشان می آید که اگر این امکانات رو در اختیار انها گذاشته بودند آنها هم می توانستند بسیار بهتر از این کار را انجام بدهند. اما دهباشی بودن تفاوتی دارد با آشنا بودن با دیگران بودن! دهباشی بودن یعنی به شدت کتابخوان بودن علاقه افراطی به خواندن داشتن دهباشی بودن یعنی جسور بودن! جسور بودن چیزی میان شجاعت و حماقت است؛ بستگی دارد شما از چه زاویه ای به آن نگاه بکنید. گذاشتن عمر برای تاریخ شفاهی برای بعضی ها تفریح است برای بعضی ها درآمد است و برای بعضی هزینه است! دهباشی کسی است که برای انجام این پروژه هزینه کرده است.



   ادامه ی سخنرانی حسام الدین آشنا را دریافت کرده و بشنوید!


حجم: 12.5 مگابایت
توضیحات: مدت سخنرانی 30 دقیقه


    اما در میان این چهار جلد از پنجاه جلد تاریخ شفاهی عصر پهلوی دوم جلد اولش مصاحبه ای است که با آقای دکتر حسین نصر، با نام «حکمت و سیاست» چاپ شده است که می تواند در حوزه ی فلسفه، عرفان و فرهنگ و کارهای انجام شده در پیوند با آنها و تجربه های بسیار با اهمیت آن در عصر پهلوی و جمهوری اسلامی به عنوان اسنادی مهم مطرح شود. نکات فراوانی آموزنده و شیرین و شگفت در هر یک از این مجلدات هست و در گفتگویی که با یکی از همکاران جناب حسین دهباشی داشتم پرسیدم آیا چیزی هست که از سخنان آقای نصر حذف شده باشد و او پاسخ داد که خیر اینها خوشبختانه کسری نداشته اند. البته آقای دکتر صالحی امیری ریاست سازمان اسناد در جمعی محدودتر گفتند که تنها مصاحبه با فرح دیبا (آخرین ملکه ی ایران) را منتشر نخواهند کرد.


Nasr- Dehbashi

   

 امید دارم که دوستان ضمن استفاده از این مجموعه به منظور ارتقاء آگاهی خود، برخی هم از این روش برای نگارش تاریخ شفاهی در قلمرو زیست و پژوهش خود در دامنه ی عرفان و تصوف بهره گیرند.

    برای آشنایی با تاریخ شفاهی و شیوه انجام آن کتابخانه ملی کتاب خوبی منتشر کرده است:

    - مری کو کوینلن، سامر باربارا دبلیو، راهنمای تاریخ شفاهی، ترجمه رضا مهاجر، تهران، ساطمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران، 1392.